Kredyty we frankach szwajcarskich od lat są przedmiotem licznych dyskusji i kontrowersji w Polsce. Wzrost kursu franka, który zaskoczył wielu kredytobiorców, spowodował znaczne podwyższenie rat kredytowych, co doprowadziło do trudnej sytuacji finansowej tysięcy rodzin. Jednakże, jak pokazuje praktyka sądowa, kredytobiorcy nie są bezsilni wobec banków. W niniejszym artykule przybliżę Państwu najważniejsze aspekty prawne dotyczące kredytów frankowych oraz możliwości, jakie stoją przed kredytobiorcami.
Klauzule abuzywne w umowach kredytowych
Klauzule abuzywne, czyli niedozwolone postanowienia umowne, to jedno z kluczowych zagadnień w sporach dotyczących kredytów frankowych. Wiele umów kredytowych zawierało zapisy, które dawały bankom jednostronne prawo do określania wysokości rat czy przewalutowania kredytu według niejasnych zasad.
Polskie sądy coraz częściej uznają takie klauzule za abuzywne, co oznacza, że nie wiążą one konsumenta. Wyroki sądowe w takich przypadkach mogą prowadzić do:
- unieważnienia poszczególnych klauzul umowy,
- stwierdzenia nieważności całej umowy kredytowej.
Nieważność umowy kredytowej
Stwierdzenie nieważności umowy kredytowej to jedna z najbardziej korzystnych dla kredytobiorcy możliwości. Nieważność oznacza, że umowa od początku nie miała mocy prawnej, co prowadzi do konieczności rozliczenia się stron z otrzymanych środków. W praktyce może to oznaczać zwrot całości wpłaconych środków, m. in. w sytuacji kredytu już spłaconego.
Proces sądowy – jak wygląda?
Kredytobiorcy decydujący się na dochodzenie swoich praw zazwyczaj muszą przygotować się na proces sądowy. Warto skorzystać z pomocy doświadczonego radcy prawnego, który przeprowadzi analizę umowy kredytowej, pomoże w przygotowaniu pozwu i będzie reprezentować klienta przed sądem.
Warto wiedzieć, że banki podejmują działania zmierzające do zniweczenia skuteczności działań kredytobiorców m. in. podnosząc zarzut potrącenia lub zatrzymania, niejednokrotnie nieskutecznie, bowiem są to zarzuty ewentualne i złożone wbrew wymogom stawianym oświadczeniom materialnoprawnym. Nadto bank swoje roszczenie względem kredytobiorców musi postawić w stan wymagalności, zgodnie z art. 455 Kodeksu cywilnego. Częstą praktyką banków jest też występowanie z roszczeniem z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia. Frankowicze jednak mogą podjąć skuteczne czynności prawne odpierające w/w twierdzenia i zarzuty banków.
Abstrahując od powyższego najczęściej postępowanie w sprawie kredytów frankowych obejmuje:
- Analizę umowy kredytowej i identyfikację klauzul abuzywnych.
- Wystosowanie wezwania do banku (i ewentualną korespondencję przedsądową).
- Złożenie pozwu do sądu.
- Przeprowadzenie postępowania sądowego, w trakcie którego sąd bada zgodność umowy z przepisami prawa.
- Wydanie wyroku stwierdzającego nieważność umowy lub uznanie klauzul za abuzywne.
Korzyści dla kredytobiorców
Wygrana w sądzie może przynieść wiele korzyści dla kredytobiorcy, takich jak:
- zwrot nadpłaconych rat kredytowych,
- obniżenie salda zadłużenia,
- unieważnienie zobowiązań wynikających z umowy kredytowej.
Podsumowanie
Kredytobiorcy we frankach mają szerokie możliwości dochodzenia swoich praw przed sądem. Klauzule abuzywne i nieważność umowy to podstawowe argumenty, które mogą prowadzić do korzystnych rozstrzygnięć.
Kancelaria Radcy Prawnego - Joanna Kosmalska-Ratajczak 